İngilizce öğrenirken cümleleri daha akıcı, doğal ve detaylı hale getirmek çoğu zaman sandığımızdan daha önemlidir. Basit cümleler kurmak başlangıç için yeterli olsa da, kendinizi daha iyi ifade edebilmek için cümleleri birbirine bağlayan yapılara ihtiyaç duyarsınız. İşte bu noktada relative clauses (ilgi cümlecikleri) devreye girer. Bu yapılar sayesinde bir isim hakkında ek bilgi verebilir, tekrarları azaltabilir ve daha profesyonel bir dil kullanabilirsiniz. Bu yazıda relative clauses konusunu temelden ileri seviyeye kadar, örnekler ve alıştırmalarla adım adım inceleyeceğiz.
İyi bir dil kullanımı, karmaşık fikirleri basitçe anlatma yeteneğidir.
E.B. White
Relative Clauses Nedir?
İngilizce'de ilgi cümlecikleri (relative clauses), bir cümlede bahsi geçen bir isim veya zamir hakkında daha fazla bilgi eklemek için kullanılan özel bir yapıdır. Bu sayede cümleler daha açık, net ve bilgilendirici hale gelir.
Türkçede bu yapıyı çoğu zaman “-ki”, “-en/-an”, “-dığı/-diği” gibi eklerle karşılarız. Örneğin:
- “Dün gördüğüm adam”
- “İçinde yaşadığım şehir”
İngilizcede ise bu yapı şu şekilde kurulur:
- The man who I saw yesterday (Dün gördüğüm adam)
Burada “who I saw yesterday” kısmı bir relative clause’tur ve “the man” (adam) hakkında bilgi verir.
Relative clauses’ın en önemli özelliği, cümlede tekrarları önleyerek daha doğal bir anlatım sağlamasıdır. Örneğin:
- I have a friend. He lives in London.
➡ I have a friend who lives in London.
Görüldüğü gibi iki ayrı cümle tek bir cümlede birleştirilmiştir.
Relative Clause önemini şu şekilde sıralayabiliriz:
Bahsedilen kişi, yer veya şeyi açıkça tanımlayarak cümlenin daha anlaşılır olmasını sağlar.
İsim veya zamir hakkında ek detay vererek anlatımı zenginleştirir ve anlamı güçlendirir.
Birden fazla fikri tek cümlede birleştirerek daha akıcı ve doğal bir ifade sunar.
Hem yazılı hem sözlü dilde yaygın kullanımı sayesinde İngilizceyi daha akıcı ve doğru kullanmayı destekler.
Yani ilgi cümlecikleri, İngilizce dil bilgisinin önemli bir parçasını oluşturur. Bu yapıları doğru bir şekilde kullanarak daha açık, net, bilgilendirici ve akıcı bir dil kullanımı sağlayabilirsiniz.
Buna ek, genellikle anlatması zor olarak bilindiğinden İngilizce öğretenler için de püf noktalarını öğrenmek önemlidir.
Relative Clauses Türleri
Tanımlayıcı Relative Clauses (Defining)
Defining relative clause, bir ismi tanımlamak ve onu diğerlerinden ayırmak için kullanılır. Yani bu cümlecik olmazsa, hangi kişiden ya da şeyden bahsettiğimiz belirsiz olur.
I like the woman who lives next door.
Yan tarafta yaşayan kadını seviyorum.
Who lives next door denilmezse hangi kadını kastettiğimi bilemeyiz.
The student who studies regularly will succeed.
Düzenli çalışan öğrenci başarılı olur.
Burada “who studies regularly” kısmı olmazsa, hangi öğrenciden bahsedildiği net olmaz.
Tanımlayıcı Relative Clauses, virgül kullanılmadan yazılır ve cümlenin anlamı için zorunludur; bu nedenle çıkarılamaz. Günlük konuşma ve yazı dilinde oldukça yaygın olarak kullanılır.
Modal verbs konusuna da bakabilirsiniz...
Pratik ingilizce dersleri mi arıyorsun? Linke tıkla!
Tanımlayıcı Olmayan Relative Clauses (Non-defining)
Non-defining relative clauses, zaten bilinen bir isim hakkında ekstra bilgi verir. Bu bilgi çıkarılsa da cümlenin anlamı bozulmaz. Tanımlayıcı olmayan ilgi cümleciklerinde 'that'ı kullanmayız, dolayısıyla cümlecik bir şeye gönderme yapıyorsa 'which', bir kişiye gönderme yapıyorsa 'who' kullanmamız gerekir. Bu tür cümlede ilgi cümleciği cümlenin nesnesi olsa bile ilgi cümleciğini bırakamayız.
If clause hakkında bilgi edinmek için tıklayın!
Özneden sonra:
- My boss, who is very nice, lives in Manchester.
- My sister, who I live with, knows a lot about cars.
- My bicycle, which I've had for more than ten years, is falling apart.
- Çok iyi biri olan patronum Manchester'da yaşıyor.
- Birlikte yaşadığım kız kardeşim arabalar hakkında çok şey biliyor.
- On yılı aşkın süredir kullandığım bisikletim parçalanıyor.
Nesneden sonra:
Yesterday I called our friend Julie, who lives in New York. (Dün New York'ta yaşayan arkadaşımız Julie'yi aradım.)
'Whose' her zaman ilgi cümleciğinin konusudur ve dışarıda bırakılamaz. Bir iyelik ekinin yerini alır. İnsanlar ve nesneler için kullanılabilir.
- The dog is over there. The dog's / its owner lives next door. (Köpek orada. Köpeğin/sahibi yan tarafta yaşıyor.)
- The dog whose owner lives next door is over there. (Sahibi yan tarafta yaşayan köpek orada.)
Relative Pronouns ve Kullanımları
Özne Olarak İlgi Cümleciği
Öncelikle ilgi cümleciğinin tanımlayıcı bir ilgi cümlesinin konusu olduğunu düşünelim.
'Who', 'Which' veya 'that' kullanabiliriz. İnsanlar için 'who', nesneler için 'which' kullanıyoruz. 'That' kelimesini insanlar veya nesneler için kullanabiliriz. Bu nedenle de that kullanımı yaygındır.
İlgi cümleciği cümlenin öznesinden veya nesnesinden sonra gelebilir.
Örneğin (cümlenin nesnesinden sonraki cümle):
| İngilizce | Türkçe |
|---|---|
| I'm looking for a secretary who / that can use a computer well. | İyi derecede bilgisayar kullanabilen sekreter arıyorum. |
| She has a son who / that is a doctor. | Doktor olan bir oğlu var. |
| We bought a house which / that is 200 years old. | 200 yıllık bir ev satın aldık. |
| I sent a letter which / that arrived three weeks later. | Üç hafta sonra gelen bir mektup gönderdim. |
| The people who / that live on the island are very friendly. | Adada yaşayan insanlar çok dost canlısıdır. |
| The man who / that phoned is my brother. | Telefon eden kişi benim kardeşimdir. |
| The camera which / that costs £100 is over there. | Fiyatı 100 £ olan kamera orada. |
| The house which / that belongs to Julie is in London. | Julie'ye ait olan ev Londra'dadır. |
- I'm looking for a secretary who / that can use a computer well. (İyi derecede bilgisayar kullanabilen sekreter arıyorum.)
- She has a son who / that is a doctor. (Doktor olan bir oğlu var.)
- We bought a house which / that is 200 years old. (200 yıllık bir ev satın aldık.)
- I sent a letter which / that arrived three weeks later. (Üç hafta sonra gelen bir mektup gönderdim.)
- The people who / that live on the island are very friendly.( Adada yaşayan insanlar çok dost canlısıdır.)
- The man who / that phoned is my brother. (Telefon eden kişi benim kardeşimdir.)
- The camera which / that costs £100 is over there. (Fiyatı 100£ olan kamera orada.)
- The house which / that belongs to Julie is in London. (Julie'ye ait olan ev Londra'dadır.)
Gerund ve infinitive hakkında da makalemiz var.
Relative Clauses konusunun en çok hangi kısmında zorlanıyorsunuz?
İlgi Cümleciği Nesne
Şimdi ilgi cümleciğinin ne zaman cümlenin nesnesi olduğu hakkında konuşalım. Bu durumda istersek ilgi cümleciğini bırakabiliriz. Yine cümlecik cümlenin öznesinden veya nesnesinden sonra gelebilir. İşte bazı örnekler:
Nesneden sonra:
- She loves the chocolate (which / that) I bought. (Aldığım çikolatayı çok seviyor.)
- We went to the village (which / that) Lucy recommended. (Lucy'nin tavsiye ettiği köye gittik.)
- John met a woman (who / that) I had been to school with. (John birlikte okula gittiğim bir kadınla tanıştı.)
- The police arrested a man (who / that) Jill worked with. (Polis Jill'in birlikte çalıştığı bir adamı tutukladı.)
Özneden sonra:
- The bike (which / that) I loved was stolen. (Sevdiğim bisiklet çalındı.)
- The university (which / that) she likes is famous. (Sevdiği üniversite ünlüdür.)
- The woman (who / that) my brother loves is from Mexico. (Kardeşimin sevdiği kadın Meksika'dan.)
- The doctor (who / that) my grandmother liked lives in New York. (Büyükannemin sevdiği doktor
- New York'ta yaşıyor.)
Where / When / Why Kullanımı
Bazen bu soru sözcüklerini ilgi cümleciği ve edatlar yerine de kullanabiliriz.
En yaygın İngilizce atasözleri için tıklayın!
- The bar in Barcelona is still there. I met my wife in that bar. (Barselona'daki bar hala orada. Eşimle o barda tanıştım.)
- The bar in Barcelona where I met my wife is still there. (Barselona'da eşimle tanıştığım bar hala orada.)
- The bar in Barcelona that / which I met my wife in is still there. (Eşimle tanıştığım Barselona'daki bar hala orada.)
- The bar in Barcelona in which I met my wife is still there. (Eşimle tanıştığım Barselona'daki bar hala orada.)
Relative clauses konu anlatımı videoları izleyerek bilgilerini pekiştirebilirsin!
Relative Clauses ile İlgili Yaygın Hatalar
1. Özne ve Nesne Karışıklığı
Relative clause içinde zamirin özne mi yoksa nesne mi olduğunu anlamak çok önemlidir.
Örnek:
- The man who called me is my boss. (özne)
- The man (who/whom) I called is my boss. (nesne)
Nesne durumunda bazen zamir tamamen çıkarılabilir:
- The man I called is my boss.
2. “That” Kullanım Hataları
- Non-defining clauses içinde “that” kullanılmaz ❌
3. Virgül Kullanım Hataları
Defining ve non-defining clauses arasındaki farkın en önemli göstergelerinden biri virgüldür.
- The students who study hard pass the exam. (sadece çalışanlar geçer)
- The students, who study hard, pass the exam. (tüm öğrenciler çalışıyor gibi bir anlam çıkar)
4. Gereksiz Tekrar
Relative clause kullanılmadığında tekrar oluşur:
Relative Clauses ile İlgili İleri Düzey Konular
Kısaltılmış Relative Clauses (Reduced Relative Clauses)
Bazı durumlarda relative clause’lar kısaltılabilir. Bu, özellikle yazılı İngilizcede daha profesyonel ve akıcı bir stil sağlar.
The man who is talking is my teacher.
➡ The man talking is my teacher.
The book which was written by him is famous.
➡ The book written by him is famous.
The first person who will arrive wins a prize.
➡ The first person to arrive wins a prize.
Preposition + Relative Pronoun Yapıları
Daha resmi İngilizcede edatlar (prepositions) relative pronoun’dan önce gelir.
- The person to whom I spoke was very helpful.
- The company for which I work is global.
Günlük konuşmada ise bu yapı daha basitleştirilir:
- The person who I spoke to…
- The company which I work for…
İlgi cümleciklerini öğrenmeyi kolaylaştıracak bazı ipuçları:
Önemli Noktalar
- Temel bilgilerle başlayın: Daha karmaşık yapılara geçmeden önce "who" ve "which" gibi basit sorularla ilgi cümlelerini tanımlamaya odaklanın.
- İlgi cümleciklerini belirleme alıştırması yapın: Alıştırmalar bulun veya metinleri okuyun ve ilgi cümleciklerinin altını çizin.
- İlgi cümleciklerine dikkat edin: Hangi zamirin hangi tür cümlecikle uyumlu olduğunu anlamak çok önemlidir.
- Görselleri kullanın: Diyagramlar veya akış şemaları, ilgili cümleciklerinin yapısını görselleştirmenize yardımcı olabilir.
- Hata yapmaktan korkmayın: Öğrenmek pratik yapmayı gerektirir, bu nedenle hataları gelişme fırsatları olarak kabul edin.
İyi şanslar...
Yapay zekâ ile özetle
Makaleyi beğendiniz mi? Puanlayın!
Loading...
